Teatr Śląski im Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach

Powrót

Pogranicza - Dialekty - Tożsamość

Spotkania w ramach cyklu "Pogranicza - Dialekty - Tożsamość" przybliżały naszym widzom kulturę i teatr regionów pogranicza polsko-litewskiego, Kaszub i amerykańskiego "Dzikiego Zachodu".

Projekt pod nazwą "Pogranicza - Dialekty - Tożsamość", który dotyczy dialogu międzykulturowego, również z regionami innych krajów, doświadczania barw, najpierw własnych okolic, później "wędrówka" w inne regiony i rejony, poszukiwania, bliższej lub dalszej, tożsamości, odkrywanie przestrzeni pomiędzy starym i nowym światem, tradycją a nowoczesnością, wybieganie ponad lokalną kulturowość, poprzez namacalność sztuki odległych rejonów, poszukiwania analogii w wielobarwnym dziedzictwie.

Poznanie innych kultur.
Rozwinięcie dialogu poprzez sztukę.
Powrót do korzeni.
Poszukiwanie wspólnych przestrzeni dla odrębności lokalnych.
Dyskusja nad wielobarwnym dziedzictwem wspólnej Europy.
Współpraca i wymiana doświadczeń zawodowych pomiędzy zespołami aktorskimi.
Elementy edukacyjne - nauka tolerancji poprzez sztukę.
Mobilizacja środowisk studenckich, twórczych do wspólnej dyskusji.

W założeniu zadanie ma mieć charakter cykliczny. Mamy nadzieję na jego rozwój, odkrywanie innych regionów i kontynuację w kolejnych sezonach teatralnych.

Projekt realizowany był ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Dotychczasowe edycje cyklu:

„American frontier – Pogranicze amerykańskie” - 10/11.02.2009

Patronat honorowy - KONSULAT AMERYKAŃSKI W KRAKOWIE
Konsul Generalna - Anne Hall
Konsul ds. Prasy i Kultury - Susan Parker-Burns.

10 i 11 lutego na Scenie Kameralnej zapraszamy na spotkanie z szeroko rozumianymi pograniczami kulturowymi współczesnych Stanów Zjednoczonych. Otworzymy wówczas miedzy innymi wystawę fotografii Damiana Wojnarowskiego zatytułowaną „Pogranicza Nowego Jorku”. Specjalizujący się w muzyce amerykańskich Indian zespół MAKA SAPA wystąpi z koncertem „Indianie - ludzie Pogranicza”. Śląski „American Club” przedstawi spektakl „Umarli ze Spoon River” w reżyserii Jerzego Kosseka według poezji Edgara Lee Masters'a. Wraz z amerykanistami z Uniwersytetu Śląskiego dyskutować też będziemy o mitach i o rzeczywistości amerykańskiego „melting pot”, kulturowego tygla. Wreszcie, specjalnie zaproszeni goście z PITTSBURGH PLAYWRIGHTS THEATRE COMPANY, Mark Clayton Southers, Javon Johnson i Ben Cain, Afro-Amerykanie, przedstawią spektakl pod tytułem „Black Angry Man Poetry”, przybliżający bolesne problemy „rasowego pogranicza” dzisiejszego USA.

10.02.2009

17.00 otwarcie wystawy fotografii Damiana Wojnarowskiego „Pogranicza Nowego Yorku”
Damian Wojnarowski jest fotografikiem z zamiłowania. Fascynują go odległe i mało dostępne kraje, a zwykle plonem jego wypraw są wydawane reportaże z podróży w formie kalendarzy. Tematyka ich to: 2009 Bhutan, 2008 Bali, 2007 SriLanka, 2006 Peru-Boliwia, 2005 Nepal-Tybet.
Wystawa I LOVE NYC OFF pokazuje inny Nowy York, z dala od popularnych szlaków turystycznych, ten prawdziwy pełen kontrastów i niespodzianek.
17.45 – Indianie – ludzie Pogranicza – koncert Zespołu MAKA SAPA
Zespół MAKA SAPA powstał w lutym 1999 r. na Śląsku. Nazwa, w języku Indian Lakota, oznacza „Czarną Ziemię”. Za swój cel członkowie grupy przyjęli sobie poznawanie i propagowanie kultury Indian Ameryki Północnej. Zafascynowani historią, sztuką, duchowością oraz wszystkim tym co związane jest z tradycją Indian północnoamerykańskich. Ich uwaga głównie skupiała się jednak wokół tradycyjnej indiańskiej muzyki, czego efektem była wydana wkrótce kaseta „Pieśni Prerii” zawierająca tradycyjne pieśni Indian Lakota w wykonaniu Maka Sapa. Od tego momentu grupa coraz częściej zaczęła pojawiać się na scenie. Jak mówi Bogdan Płonka - załozyciel i lider zespołu: „...pieśni indiańskie były formą wyrazu, przy pomocy której przekazywano tradycję i historię...wystarczy zagłębić się w treść pieśni, a otworzy ona przed nami drzwi do wiedzy o indiańskim świecie”. Występy Maka Sapa to połączenie tradycyjnej indiańskiej muzyki i tańca oraz prezentacja pięknych, barwnych strojów. Taki właśnie pokaz zobaczyliśmy z okazji jubileuszu 10 – lecia działalności grupy Maka Sapa.

zobacz fragment koncertu
ok. 18.30 spektakl "Umarli ze Spoon River" wg Edgara Lee Masters'a
Pomysł, adaptacja sceniczna, opracowanie muzyczne: Jerzy Kossek wybór wierszy w tłumaczeniu Michała Sprusinskiego zaczerpnięty z E.L. Masters: Antologia Spoon River, PIW, Warszawa 1981, wykorzystano obszerne fragmenty kompozycji Arlida Andersena "Elektra" z 2005 roku. wykonanie: młodzież z Klubu Amerykańskiego z II LO w Katowicach.
Klub Amerykański - The American Club - im. Tadeusza Kościuszki powstał we wrześniu 2007 z inicjatywy Jerzego Kosseka, amerykanisty, poety i krytyka literackiego, doktoranta UŚ, przy wsparciu II Liceum oraz patronacie Ambasady Amerykańskiej w Warszawie i Konsulatu Amerykańskiego w Krakowie. Ponad 100 członków na terenie szkoły i wielu sympatyków aktywnie działa w 11 sekcjach Klubu. Główne założenia to popularyzacja znajomości języka angielskiego oraz kultury amerykańskiej,literatury, zwyczajów, tradycji, historii i geografii.
Ważniejsze imprezy zorganizowane przez Klub:
-spotkanie z Irkiem Dudkiem twórcą Rawy Blues
-Konkurs na Poezję Bluesową
-Obchody Dnia Kolumba
-udział w Festiwalu Rawa Blues (organizacja Tygla Kulturalnego, prezentacje poezji amerykańskiej Stuarta Dybka z Chicago)
-przedstawienie "Umarli ze Spoon River" wg Edgara Lee Mastera
Edgar Lee Masters to amerykański poeta,dramaturg,prozaik często nazywany "Balzakiem poezji". Sławę pisarską i trwałe miejsce w historii poezji amerykańskiej zdobył cyklem "Umarli ze Spoon River", na który złożyło się ok. 300 utworów mających postać imaginacyjnych epitafiów z cmentarza z małego miasteczka amerykańskiego położonego na Środkowym Zachodzie. Napisom nagrobnym nadał poeta formę monologów-wyznań, w których zmarli mieszkańcy Spoon River dokonują ostatecznego rozrachunku ze światem zwierzając się z najskrytszych tajników swego życia.
Ich wypowiedzi tworzą swoistą panoramę życia amerykańskiego społeczeństwa,uchwyconą w chwili rozpadu tradycyjnych wartości i więzi międzyludzkich u progu epoki urbanistyczno-przemysłowej. Autor sprawia, iż wręcz oddychamy atmosferą zmarnowanych możliwości, złamanych karier i uczuć oraz nabieramy szacunku dla cichego bohaterstwa bez perspektyw.
Polscy krytycy literatury zgodnie potwierdzają analogie pomiędzy dziełem Mastersa a naszymi "Dziadami" Mickiewicza. Światowa krytyka dopatruje się nawet analogii z "Boska Komedią" Dantego.
Mediolańska La Scala wystawiła operę pt. Wzgórze opartą na dziele Mastersa.
W Stanach Zjednoczonych Masters często gości na scenach teatrów od przedstawień studenckich po profesjonalne sceny Nowego Jorku.

11.02.2009

18.30 – spektakl „Black Angry Men” - PITTSBURGH PLAYWRIGHTS THEATRE COMPANY. Udział wzięli: Marc C. Southers, Timothy J. Johnson, Ben Cain oraz Adam Baumann i Małgorzata Daniłow.
"Poezja Gniewnego Czarnego Człowieka" to zbiór wierszy dramatopisarza Marka Claytona Southers'a, które pojawiły się w jego (rozmaitych) sztukach, począwszy od 1998. Wiersze te przybliżają frustracje mężczyzny pochodzenia afro-amerykańskiego na rozmaitych frontach, jak również uświetniają myślowe i moralne zwycięstwa, które także miały w tamtym okresie miejsce.
Rzecz uzupełniają trzy teatralne sceny z jego dobrze znanej, dramaturgicznej serii: "Sztuki o Kulturowym Zderzeniu".
Po spektaklu odbyła się dyskusja z twórcami o „rasowym” pograniczu USA.

Żydowski Lublin - opowieści z Bramy - 22/23.11.2008

Pogranicze dalekie i bliskie jednocześnie, świat nieistniejącej już kultury chasydzkiej, która przez wieki rozwijała się w małych miasteczkach współtworząc z kulturą polska niezwykły klimat zachowany już tylko we wspomnieniach i literaturze.

22 listopada na Scenie Kameralnej zagościł znakomity zespół KROKE z Krakowa grający muzykę klezmerską.

23 listopada - spotkanie z żydowskim Lublinem. Lubelski Teatr NN zaprezentował na Scenie Kameralnej "Dyptyk Chasydzki" według opowiadań I. B. Singera "Był sobie raz..." i "Tajbele i jej demon". Po spektaklu odbyła się prezentacja multimedialnej działalności Ośrodka "Brama Grodzka -- Teatr NN" oraz dyskusja z udziałem osób z organizacji Brama Grodzka z Lublina oraz Prof. Jana Drabiny - historyka, Prezesa Towarzystwa Miłośników Bytomia, Elżbiety Fajerman - Przewodniczącej Towarzystwa Społeczno - Kulturalnego Żydów (oddział Katowice) oraz Anny Domagały. Spotkanie prowadziła redaktor Ewa Niewiadomska (Radio Katowice).